سوره Al-Qalam

نٓ ۚ وَٱلْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُونَ

Noon walqalami wama yasturoon

نون. سوگند به قلم و آنچه می‌نویسند،

مَآ أَنتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍ

Ma anta biniAAmati rabbika bimajnoon

که تو [ای پیامبر،] به نعمت [و فضلِ] پروردگارت، دیوانه نیستی،

وَإِنَّ لَكَ لَأَجْرًا غَيْرَ مَمْنُونٍ

Wa-inna laka laajran ghayra mamnoon

و پاداشی بی‌پایان برای تو [درپیش] است؛

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

Wa-innaka laAAala khuluqin AAatheem

و یقیناً تو اخلاقِ بسیار نیکو و والایی داری.

فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُونَ

Fasatubsiru wayubsiroon

به زودی خواهی دید و آنها [نیز] خواهند دید

بِأَييِّكُمُ ٱلْمَفْتُونُ

Bi-ayyikumu almaftoon

که کدام یک از شما دیوانه است.

إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ

Inna rabbaka huwa aAAlamu biman dallaAAan sabeelihi wahuwa aAAlamu bilmuhtadeen

پروردگارت بهتر می‌داند چه کسی از راه او گمراه گشته، و او به هدایت‌یافتگان [نیز] دانا‌تر است.

فَلَا تُطِعِ ٱلْمُكَذِّبِينَ

Fala tutiAAi almukaththibeen

پس از تکذیب‌کنندگان اطاعت مکن.

وَدُّوا۟ لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ

Waddoo law tudhinu fayudhinoon

آنها دوست دارند [و می‌خواهند] که نرمی [و مدارا] کنی، تا آنان [نیز] نرمی [و مدارا] کنند.

وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِينٍ

Wala tutiAA kulla hallafinmaheen

و از هر فرومایه‌ای که بسیار سوگند [دروغ] یاد می‌کند، اطاعت مکن.

هَمَّازٍ مَّشَّآءٍۭ بِنَمِيمٍ

Hammazin mashsha-in binameem

[همان کسی که] بسیار عیبجوست و به سخن‌چینی آمد و شد می‌کند.

مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ أَثِيمٍ

MannaAAin lilkhayri muAAtadin atheem

و بسیار مانع کار خیر، و متجاوز و گناهکار است.

عُتُلٍّۭ بَعْدَ ذَٰلِكَ زَنِيمٍ

AAutullin baAAda thalika zaneem

به علاوه، خشن و بی‌تبار و بدنام است.

أَن كَانَ ذَا مَالٍ وَبَنِينَ

An kana tha malinwabaneen

به خاطر آن که صاحب مال و فرزندان بسیار است.

إِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِ ءَايَـٰتُنَا قَالَ أَسَـٰطِيرُ ٱلْأَوَّلِينَ

Itha tutla AAalayhi ayatunaqala asateeru al-awwaleen

هنگامی ‌که آیات ما بر او خوانده می‌شود، می‌گوید: «[اینها] افسانه‌های [خیالی] گذشتگان است».

سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلْخُرْطُومِ

Sanasimuhu AAala alkhurtoom

به زودی داغ [ننگ و رسوایی] بر بینی او می‌نهیم.

إِنَّا بَلَوْنَـٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ أَصْحَـٰبَ ٱلْجَنَّةِ إِذْ أَقْسَمُوا۟ لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِينَ

Inna balawnahum kamabalawna as-haba aljannati ith aqsamoolayasrimunnaha musbiheen

ما آنها را آزمایش کردیم، همان‌گونه که صاحبان باغ را آزمودیم؛ هنگامی که سوگند یاد کردند که صبحگاهان [که مستمندان نباشند،] میوه‌های باغ را بچینند.

وَلَا يَسْتَثْنُونَ

Wala yastathnoon

و[لی] «ان شاء الله» نگفتند.

فَطَافَ عَلَيْهَا طَآئِفٌ مِّن رَّبِّكَ وَهُمْ نَآئِمُونَ

Fatafa AAalayha ta-ifunmin rabbika wahum na-imoon

عذابی [فرا‌گیر] از سوی پروردگارت بر [باغِ] آنها فرود آمد، در حالی ‌که همه در خواب بودند.

فَأَصْبَحَتْ كَٱلصَّرِيمِ

Faasbahat kassareem

و آن باغ [سبز و خرم، پس از آتش‌سوزی] همچون شبِ سیاه شد.

فَتَنَادَوْا۟ مُصْبِحِينَ

Fatanadaw musbiheen

آنگاه صبحگاهان یکدیگر را ندا دادند

أَنِ ٱغْدُوا۟ عَلَىٰ حَرْثِكُمْ إِن كُنتُمْ صَـٰرِمِينَ

Ani ighdoo AAala harthikum inkuntum sarimeen

که اگر می‌خواهید میوه بچینید، به سوی کشتزار [و باغ] خویش بروید.

فَٱنطَلَقُوا۟ وَهُمْ يَتَخَـٰفَتُونَ

Fantalaqoo wahum yatakhafatoon

آنگاه [به سوی کشتزار] حرکت کردند، در حالی ‌که آهسته با هم می‌گفتند:

أَن لَّا يَدْخُلَنَّهَا ٱلْيَوْمَ عَلَيْكُم مِّسْكِينٌ

An la yadkhulannaha alyawmaAAalaykum miskeen

«[مراقب باشید] که امروز هیچ [نیازمند و] بینوایی در آن [باغ] وارد نشود!»

وَغَدَوْا۟ عَلَىٰ حَرْدٍ قَـٰدِرِينَ

Waghadaw AAala hardin qadireen

و صبحگاهان با تصمیم جدی بر جلوگیری [از ورود مستمندان، به سمتِ باغ] بیرون شدند.

فَلَمَّا رَأَوْهَا قَالُوٓا۟ إِنَّا لَضَآلُّونَ

Falamma raawha qalooinna ladalloon

اما هنگامی ‌که آن [باغ] را دیدند، گفتند: «یقیناً ما [اشتباه آمده‌ایم و] راه را گم کرده‌ایم؛

بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ

Bal nahnu mahroomoon

[نه؛] بلکه ما [از حاصلِ آن] بی‌بهره و محروم هستیم».

قَالَ أَوْسَطُهُمْ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُونَ

Qala awsatuhum alam aqul lakumlawla tusabbihoon

بهترین [و خردمندترین] آنان گفت: «آیا به شما نگفتم چرا [شکر و] تسبیح [الله را] نمی‌گویید؟».

قَالُوا۟ سُبْحَـٰنَ رَبِّنَآ إِنَّا كُنَّا ظَـٰلِمِينَ

Qaloo subhana rabbinainna kunna thalimeen

گفتند: «پروردگار ما پاک و منزّه است؛ مسلّماً ما ستمکار بودیم».

فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَلَـٰوَمُونَ

Faaqbala baAAduhum AAala baAAdinyatalawamoon

آنگاه ملامت‌کنان به یکدیگر روی آوردند

قَالُوا۟ يَـٰوَيْلَنَآ إِنَّا كُنَّا طَـٰغِينَ

Qaloo ya waylana innakunna tagheen

[و] گفتند: «وای بر ما که طغیانگر [و سرکش] بودیم!

عَسَىٰ رَبُّنَآ أَن يُبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَآ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا رَٰغِبُونَ

AAasa rabbuna an yubdilanakhayran minha inna ila rabbina raghiboon

امیدواریم که پروردگارمان [ما را ببخشد و] در عوض، چیزی بهتر از آن [باغ] به ما دهد؛ [چرا که] بی‌گمان، ما به سوی پروردگار خود روی آورده‌ایم».

كَذَٰلِكَ ٱلْعَذَابُ ۖ وَلَعَذَابُ ٱلْـَٔاخِرَةِ أَكْبَرُ ۚ لَوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ

Kathalika alAAathabu walaAAathabual-akhirati akbaru law kanoo yaAAlamoon

عذاب [الله در دنیا] اینچنین است؛ و اگر می‌دانستند، عذاب آخرت مسلماً بزرگ‌تر [و بیشتر] است.

إِنَّ لِلْمُتَّقِينَ عِندَ رَبِّهِمْ جَنَّـٰتِ ٱلنَّعِيمِ

Inna lilmuttaqeena AAinda rabbihim jannatiannaAAeem

به راستی برای پرهیزگاران نزد پروردگارشان باغ‌های پرنعمت است.

أَفَنَجْعَلُ ٱلْمُسْلِمِينَ كَٱلْمُجْرِمِينَ

AfanajAAalu almuslimeena kalmujrimeen

آیا ما مسلمانان را همچون مجرمان [و گناهکاران] قرار می‌دهیم؟

مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ

Ma lakum kayfa tahkumoon

شما را چه شده است؟ چگونه داوری می‌کنید؟

أَمْ لَكُمْ كِتَـٰبٌ فِيهِ تَدْرُسُونَ

Am lakum kitabun feehi tadrusoon

آیا شما کتابی [آسمانی] دارید که در آن [می‌خوانید و] فرامی‌گیرید؟

إِنَّ لَكُمْ فِيهِ لَمَا تَخَيَّرُونَ

Inna lakum feehi lama takhayyaroon

و [آیا] آنچه را انتخاب می‌کنید، در آن [کتاب] برای شما [نوشته شده] است؟

أَمْ لَكُمْ أَيْمَـٰنٌ عَلَيْنَا بَـٰلِغَةٌ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْقِيَـٰمَةِ ۙ إِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُونَ

Am lakum aymanun AAalayna balighatunila yawmi alqiyamati inna lakum lama tahkumoon

یا اینکه بر [عهدۀ] ما عهد و پیمان استواری تا روز قیامت دارید که هر چه را حکم کنید، [حق] برای شما باشد؟

سَلْهُمْ أَيُّهُم بِذَٰلِكَ زَعِيمٌ

Salhum ayyuhum bithalika zaAAeem

[ای پیامبر،] از آنها بپرس کدام‌یک از آنان در برابر این [ادعا‌ها] متعهد است؟

أَمْ لَهُمْ شُرَكَآءُ فَلْيَأْتُوا۟ بِشُرَكَآئِهِمْ إِن كَانُوا۟ صَـٰدِقِينَ

Am lahum shurakao falya/too bishuraka-ihimin kanoo sadiqeen

و یا اینکه [معبودان و] شریکانی دارند؟ اگر راست می‌گویند، باید شریکان [و معبودان] خویش را بیاورند.

يَوْمَ يُكْشَفُ عَن سَاقٍ وَيُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا يَسْتَطِيعُونَ

Yawma yukshafu AAan saqin wayudAAawnaila assujoodi fala yastateeAAoon

روزی ‌که [الله متعال برای داوری میان خلایق بیاید،] ساق [او تعالی که هیچ چیز مانند آن نیست] آشکار می‌گردد و [مردم] به سجده فراخوانده می‌شوند؛ ولی [کافران و منافقان] نمی‌توانند [سجده کنند].

خَـٰشِعَةً أَبْصَـٰرُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ۖ وَقَدْ كَانُوا۟ يُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمْ سَـٰلِمُونَ

KhashiAAatan absaruhumtarhaquhum thillatun waqad kanoo yudAAawna ilaassujoodi wahum salimoon

[در حالی‌ که] دیدگانشان [از ترس و ندامت] فرو افتاده و ذلت و خواری وجود‌شان را فراگرفته است؛ و یقیناً پیش از این [در دنیا] در حالی ‌که تندرست بودند، به سجده فراخوانده می‌شدند.

فَذَرْنِى وَمَن يُكَذِّبُ بِهَـٰذَا ٱلْحَدِيثِ ۖ سَنَسْتَدْرِجُهُم مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُونَ

Fatharnee waman yukaththibubihatha alhadeethi sanastadrijuhum min haythula yaAAlamoon

[ای پیامبر،] مرا با آن کسی ‌که این سخن [= قرآن] را تکذیب می‌کند واگذار. ما آنان را اندک‌اندک [و] به گونه‌ای که درنیابند [و از جایی‌که متوجه نگردند]، به سوی عذاب خواهیم کشاند.

وَأُمْلِى لَهُمْ ۚ إِنَّ كَيْدِى مَتِينٌ

Waomlee lahum inna kaydee mateen

و به آنها مهلت می‌دهم. بی‌گمان، مکر [و تدبیرِ] من استوار [و محکم] است.

أَمْ تَسْـَٔلُهُمْ أَجْرًا فَهُم مِّن مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُونَ

Am tas-aluhum ajran fahum min maghraminmuthqaloon

[ای پیامبر،] مگر تو از آنان مزدی درخواست می‌کنی که [از ادایِ آن در رنجند و] برایشان سنگین است؟

أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ

Am AAindahumu alghaybu fahum yaktuboon

یا [اسرار] غیب نزد آنهاست و آنان [آنچه را می‌گویند از روی آن] می‌نویسند.

فَٱصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلْحُوتِ إِذْ نَادَىٰ وَهُوَ مَكْظُومٌ

Fasbir lihukmi rabbikawala takun kasahibi alhooti ith nadawahuwa makthoom

[ای پیامبر،] در برابر فرمان [و حکم] پروردگارت صبر کن، و مانند صاحبِ ماهی [= یونس] مباش ‌که با دلی سرشار از خشم و اندوه، [الله را] ندا داد.

لَّوْلَآ أَن تَدَٰرَكَهُۥ نِعْمَةٌ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلْعَرَآءِ وَهُوَ مَذْمُومٌ

Lawla an tadarakahu niAAmatunmin rabbihi lanubitha bilAAara-i wahuwa mathmoom

اگر نعمت [و رحمتی] از سوی پروردگارش به یاری‌ او نیامده بود، یقیناً در حالی ‌که نکوهیده بود، [از شکم ماهی،] به صحرای خشکیده بیرون افکنده می‌شد.

فَٱجْتَبَـٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ

Fajtabahu rabbuhu fajaAAalahumina assaliheen

آنگاه پروردگارش او را برگُزید و از صالحان قرار داد.

وَإِن يَكَادُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَـٰرِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا۟ ٱلذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجْنُونٌ

Wa-in yakadu allatheenakafaroo layuzliqoonaka bi-absarihim lamma samiAAooaththikra wayaqooloona innahu lamajnoon

و [ای پیامبر،] نزدیک است کسانی ‌که کافر شدند، هنگامی‌ که آیات قرآن را می‌شنوند، تو را چشم‌زخم زنند؛ و [به خاطر خشم و حسدشان] می‌گویند: «قطعاً او دیوانه است»؛

وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعَـٰلَمِينَ

Wama huwa illa thikrunlilAAalameen

در حالی ‌که این [قرآن] جز پندی برای جهانیان نیست.